دوشنبه 18 فروردین 1399

وقتی از بلندترین شب سال حرف می‌زنیم از چه حرف می‌زنیم؟

  • زمان مطالعه : 3 دقیقه
  • 0 نظر
وقتی از بلندترین شب سال حرف می‌زنیم از چه حرف می‌زنیم؟

باوجود آنکه هر شبی از سال می‌تواند فرصتی برای دور هم جمع شدن و دیدار یک دیگر باشد؛ شب یلدا از آن دسته شب‌هایی است که نمی‌توان از آن گذشت و به هر قیمتی هست باید این شب را غنیمت شمرده و با دیدار عزیزان آن را زیباتر به پایان رساند. شبی که تا چند روز قبل از شروع آن حال و هوای خود را به شهر و مردمانش می‌دهد. انارهای تازه، هندوانه‌های درشت، لبوهای سرخ، آجیل‌های رنگارنگ و... همه در انتظار این شب در دل بازار خودنمایی می‌کند و منتظرند تا خریداران یلدایی از راه برسند.

مهمانی شب یلدا و شب‌چره کردن در این شب از جمله آداب و رسوم کهن و قدیمی است که جزو آئین ملی کشور به حساب می‌آید. آئینی که با وجود گذر زمان همچنان زنده است و فراموش نشده و تلاش می‌شود برگزاری آن مانند سال‌های دور باشد.

یلدا از باستان تا امروز

شب یلدا که بسیاری از آن به عنوان شب چله هم یاد می‌کنند بلندترین شب سال است و فردای یلدا دیگر روزها بلند و شب‌ها کوتاه می‌شود. تاریخ نشان می‌دهد که شب یلدا از سال 502 قبل از میلاد یعنی در دوران پادشاهی داریوش یکم به تقویم ایرانیان باستان راه پیدا کرد. شب یلدایی که اساس و پایه‌اش برمبنای کشاورزی است. شبی که مردم به پیشواز زمستان می‌روند و به امید بهار سعی می‌کنند روزهای سخت زمستانی را سپری کنند. درنتیجه برای آنکه خود را برای 90 روز سرد سال آماده کنند تدارک می‌بینند. شامی مناسب پخت می‌شودد و آن شب را با خوردن میوه‌ها، تنقلات، قصه، حکایت، داستان، هم‌نشینی با بزرگ‌ترها و کوچک‌ترها به صبح می‌رسانند. شبی که بسیاری برای رسیدن به آن لحظه شماری می‌کنند. پدر بزرگ‌ها و مادر بزرگ‌ها برای رسیدن فرزندانشان چشم به راه هستند و تازه عروس و دامادها برای دیداری یلدایی و تقدیم کردن هدیه شب چله با تشریافت خاص که هر شهر و دیاری با رسم و رسوم خاص خود دارد  این کار را انجام می‌دهند.

 
 

خوردنی‌های خوشمزه یلدایی

خوردن انار، هندوانه، لبو، آجیل، حافظ‌خوانی، قصه‌خوانی و... جزو جدایی ناپذیر بلندترین شب سال است. برای همین این شب هم مانند شب سال نو برای ایرانی‌ها عزیز است و از چند شب قبل از فرا رسیدن شب یلدا شهر و خانه‌ها رنگ و بوی دیگری به خود می‌گیرد. لحظه تحویل سال، تنها یک ثانیه است؛ اما همین یک ثانیه، در ایام آخر سال حال و هوا و جوِ مردم را تغییر می‌دهد. شب چله نیز با همین خاصیت و به همین شکل در اجتماع شور و شوقی کوتاه‌مدت ایجاد کرده و به اجتماع رونق بیشتر و بهتری می‌دهد. رونقی که از چشم هیچ‌کس پوشیده نیست.

از دیگر میوه‌های یلدایی، خرمالو، نارنگی، سیب، پرتقال و لیموی شیرین و... است که میوه‌های محبوب و باب فصل به شمار می‌رود. پسته،‌ تخمه ژاپنی، تخمه خربزه، فندق، بادام زمینی -و حتی در مناطقی گردو، توت خشک و مویز هم- از جمله مواد تشکیل دهنده‌ آجیل به حساب می‌آیند.

شامِ شب یلدا هم یکی از مهم‌ترین بخش‌های شب یلداست. چون در این شب بسیاری از خانواده‌ها دور هم‌دیگر جمع می‌شوند. شام این شب باید به شایستگی برگزار شود. نوع شامِ شب یلدا البته در هر منطقه‌ای از کشور با نقطه‌ دیگر فرق می‌کند؛ اما بگذارید معروف‌ترین شام‌های شب یلدا را برای شما نام ببریم سبزی‌پلو با ماهی، انار پلو، زرشک‌پلو، کلم‌پلوی شیرازی، کباب، آبگوشت و برای بعضی از هم‌وطنان هم یک شامِ حاضری، مانند نان و پنیر و گردو، یا نان و پنیر و خیار و گوجه شام‌های محبوبی است که فرصت باهم بودن را گرم‌تر می‌کند.

اما در نهایت بهتر است بدانید که شب یلدا و 60 ثانیه اضافه‌ترش تنها بهانه‌ایست برای دورهمی‌های دل‌انگیز خانوادگی و دوستانه. رسم و رسومی که باید آن را دوست داشت و در حفظ آن کوشید. رسمی که تنها 60 ثانیه را بهانه کرده است تا بگوید یکی از لذت‌بخش‌ترین نعمت‌های خدا داشتن یک‌دیگر و فرصتی در کنار هم بودن است. فرصتی که شاید با از دست دادن آن تنها حسرت، کاش، اگر و... باقی بماند. پس تا فرصت دارید آن را از یک دیگر دریغ نکنید.

 



  6     -     سه   =